ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಶೂ ಬದಲಿಗೆ ಚಪ್ಪಲಿ: ಮುಂದಿನ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಶೂ ಬದಲಿಗೆ ಚಪ್ಪಲಿ? ಶಿಕ್ಷಣ ಇಲಾಖೆಯ ನಿರ್ಧಾರದ ಹಿಂದೆ ಇರುವ ಸಂಪೂರ್ಣ ಕಾರಣಗಳು
2026–27ನೇ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ವರ್ಷ ಆರಂಭಕ್ಕೆ ಇನ್ನೂ ಸಮಯ ಇದ್ದರೂ, ಈಗಾಗಲೇ ರಾಜ್ಯದ ಸರ್ಕಾರಿ ಹಾಗೂ ಅನುದಾನಿತ ಶಾಲೆಗಳ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮಹತ್ವದ ನಿರ್ಧಾರವೊಂದು ಚರ್ಚೆಗೆ ಬಂದಿದೆ. ಪ್ರತಿ ವರ್ಷದಂತೆ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಶೂ ಮತ್ತು ಸಾಕ್ಸ್ ವಿತರಿಸಲು ಸಿದ್ಧತೆ ನಡೆಸುತ್ತಿರುವ ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣ ಇಲಾಖೆ, ಈ ಬಾರಿ ಕೆಲವು ಜಿಲ್ಲೆಗಳ ಸ್ಥಳೀಯ ಹವಾಮಾನ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಶೂಗಳ ಬದಲಿಗೆ ಚಪ್ಪಲಿಗಳನ್ನು ವಿತರಿಸುವ ಆಯ್ಕೆಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಿದೆ. ಈ ನಿರ್ಧಾರ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಆರೋಗ್ಯ, ಸೌಕರ್ಯ ಹಾಗೂ ಹಾಜರಾತಿ ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಉದ್ದೇಶ ಹೊಂದಿದೆ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ ವಿಭಿನ್ನ ಹವಾಮಾನವಿದೆ. ಕೆಲ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ವರ್ಷಪೂರ್ತಿ ಹೆಚ್ಚು ಮಳೆಯಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಬೇಸಿಗೆ ಎದುರಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳು ಪ್ರತಿದಿನ ಶೂ ಮತ್ತು ಸಾಕ್ಸ್ ಧರಿಸಿ ಶಾಲೆಗೆ ಬರುವುದು ಅಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಶಿಕ್ಷಕರ ಹಾಗೂ ಪೋಷಕರ ಪ್ರಮುಖ ದೂರು. ಇದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಶಿಕ್ಷಣ ಇಲಾಖೆ ಈ ಬಾರಿ ಹವಾಮಾನ ಆಧಾರಿತ ವಿತರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ರೂಪಿಸುವತ್ತ ಗಮನ ಹರಿಸಿದೆ.
1ರಿಂದ 10ನೇ ತರಗತಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ವಿತರಣೆ
2026–27ನೇ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರಿ ಹಾಗೂ ಅನುದಾನಿತ ಶಾಲೆಗಳ 1ರಿಂದ 10ನೇ ತರಗತಿವರೆಗಿನ ಎಲ್ಲಾ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಪಾದರಕ್ಷೆ ವಿತರಣೆ ನಡೆಯಲಿದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪ್ರತಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗೆ ಒಂದು ಜೋಡಿ ಶೂ ಹಾಗೂ ಎರಡು ಜೋಡಿ ಸಾಕ್ಸ್ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಈ ಬಾರಿ ಜಿಲ್ಲಾವಾರು ಬೇಡಿಕೆ ಹಾಗೂ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿ, ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಶೂ ಬದಲಿಗೆ ಚಪ್ಪಲಿ ವಿತರಿಸಲು ಇಲಾಖೆ ಚಿಂತನೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದೆ.
ತರಗತಿವಾರು ಶೂ ದರ ನಿಗದಿ
ಶಿಕ್ಷಣ ಇಲಾಖೆ ತರಗತಿವಾರು ಶೂಗಳ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದೆ. ಅದರಂತೆ,
-
1ರಿಂದ 5ನೇ ತರಗತಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ತಲಾ ₹265 ಮೌಲ್ಯದ ಶೂ
-
6ರಿಂದ 8ನೇ ತರಗತಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ತಲಾ ₹295 ಮೌಲ್ಯದ ಶೂ
-
9 ಮತ್ತು 10ನೇ ತರಗತಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ತಲಾ ₹325 ಮೌಲ್ಯದ ಶೂ
ಈ ದರದೊಳಗೆ ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಶೂ ಮತ್ತು ಸಾಕ್ಸ್ ಒದಗಿಸುವ ಗುರಿ ಹೊಂದಲಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಚಪ್ಪಲಿ ವಿತರಣೆ ಮಾಡುವ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಇದೇ ಅನುದಾನದೊಳಗೆ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಚಪ್ಪಲಿ ನೀಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವುದು ಇಲಾಖೆಯ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ.
ಹವಾಮಾನ ಆಧಾರಿತ ನಿರ್ಧಾರ ಹೇಗೆ?
2026ನೇ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಎಸ್ಎಟಿಎಸ್ (SATS) ತಂತ್ರಾಂಶದಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾಗಿರುವ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಮಾಹಿತಿ ಆಧರಿಸಿ ಪಾದರಕ್ಷೆಗಳ ವಿತರಣೆ ನಡೆಯಲಿದೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅತಿಮಳೆಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳು ಶೂ ಮತ್ತು ಸಾಕ್ಸ್ ಧರಿಸಿ ಬರುವುದು ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಮಳೆಯ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಶೂ ನೆನೆದು ದುರ್ವಾಸನೆ, ಚರ್ಮ ಸಂಬಂಧಿತ ಸೋಂಕುಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚಿರುತ್ತದೆ.
ಇನ್ನು ಬೇಸಿಗೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಉಷ್ಣತೆ ಹೆಚ್ಚಿರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಶೂ ಧರಿಸುವುದು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಅಸೌಕರ್ಯ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಈ ಎಲ್ಲಾ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ, ಸ್ಥಳೀಯ ಹವಾಮಾನಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಶೂ ಅಥವಾ ಚಪ್ಪಲಿ ವಿತರಣೆ ಮಾಡುವತ್ತ ಶಿಕ್ಷಣ ಇಲಾಖೆ ಮುಂದಾಗಿದೆ.
ಶೂ ಬದಲಿಗೆ ಚಪ್ಪಲಿ – ಕಾರಣಗಳೇನು?
ಶೂಗಳ ಬದಲಿಗೆ ಚಪ್ಪಲಿ ವಿತರಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಹಲವು ಕಾರಣಗಳಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾದವುಗಳು:
-
ಮಳೆ ಮತ್ತು ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಚಪ್ಪಲಿ ಧರಿಸುವುದು ಸುಲಭ
-
ದೀರ್ಘಕಾಲ ಶೂ ಧರಿಸುವುದರಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಪಾದ ಸೋಂಕುಗಳಿಗೆ ಕಡಿವಾಣ
-
ಮಕ್ಕಳ ಪಾದದ ಅಳತೆಗೆ ಚಪ್ಪಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಧ್ಯತೆ
-
ಶೂಗಳಿಗಿಂತ ಚಪ್ಪಲಿಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ ಸುಲಭ
-
ಗ್ರಾಮೀಣ ಹಾಗೂ ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಚಪ್ಪಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಅನುಕೂಲಕರ
ಗುಣಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷ ಗಮನ
ಪಾದರಕ್ಷೆಗಳ ಗುಣಮಟ್ಟ ಕುರಿತು ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ರಾಜಿ ಆಗಬಾರದು ಎಂಬುದು ಶಿಕ್ಷಣ ಇಲಾಖೆಯ ನಿಲುವು. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಜಿಲ್ಲಾಪಂಚಾಯಿತಿ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ನಿರ್ವಹಣಾ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಮೂಲಕ ಗುಣಮಟ್ಟ ಪರಿಶೀಲನಾ ಸಮಿತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಲು ಸೂಚನೆ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಶೂ ಆಗಲಿ ಅಥವಾ ಚಪ್ಪಲಿ ಆಗಲಿ, ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಬಳಸುವಂತೆ ಬಾಳಿಕೆ ಬರುವ ಉತ್ಪನ್ನ ನೀಡಬೇಕು ಎಂಬುದು ಇಲಾಖೆಯ ಉದ್ದೇಶ.
2015ರಲ್ಲೇ ನಡೆದಿತ್ತು ಚಪ್ಪಲಿ ಚಿಂತನೆ
ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಶೂ, ಸಾಕ್ಸ್ ಬದಲಿಗೆ ಚಪ್ಪಲಿ ವಿತರಿಸುವ ವಿಚಾರ ಹೊಸದಲ್ಲ. 2015ರಲ್ಲಿ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ನೇತೃತ್ವದ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಇದೇ ರೀತಿಯ ಚಿಂತನೆ ನಡೆಸಿತ್ತು. ಆಗ ರಾಜ್ಯದ ಸುಮಾರು 54 ಲಕ್ಷ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಚಪ್ಪಲಿ ವಿತರಿಸಲು 120 ಕೋಟಿ ರೂ. ವೆಚ್ಚವಾಗಬಹುದು ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ನಿಗದಿತ ಅನುದಾನದಲ್ಲೇ ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಚಪ್ಪಲಿ ನೀಡಬಹುದು ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯವೂ ಆಗ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಆ ಯೋಜನೆ ಅನುಷ್ಠಾನಕ್ಕೆ ಬಂದಿರಲಿಲ್ಲ.
ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಕರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ
ಸ್ಥಳೀಯ ಹವಾಮಾನ ಆಧಾರಿತವಾಗಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಶೂ ಬದಲಿಗೆ ಚಪ್ಪಲಿ ವಿತರಿಸಲು ಅವಕಾಶವಿದೆ. ಈ ಕುರಿತು ಉರ್ದು ಹಾಗೂ ಇತರ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತ ಭಾಷಾ ಶಾಲೆಗಳ ನಿರ್ದೇಶನಾಲಯದಿಂದ ಸುತ್ತೋಲೆ ಹೊರಡಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣ ಇಲಾಖೆಯ ಆಯುಕ್ತ ಸುರತ್ಕರ್ ವಿಕಾಸ್ ಕಿಶೋರ್ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಚಪ್ಪಲಿ ವಿತರಣೆ ಬಗ್ಗೆ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದಿದ್ದಾರೆ.
ಇದೇ ವೇಳೆ, ಯಾವ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಚಪ್ಪಲಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಬೇಡಿಕೆ ಇದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಶಿಕ್ಷಣ ಇಲಾಖೆ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಕರ ಸಂಘದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಚಂದ್ರಶೇಖರ ನುಗ್ಗಲಿ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಮಕ್ಕಳ ಹಾಜರಾತಿ ಹಾಗೂ ಆರೋಗ್ಯದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಈ ನಿರ್ಧಾರ ಸಹಕಾರಿ ಆಗಲಿದೆ ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಶಿಕ್ಷಕರ ವಲಯದಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿದೆ.
ಅಂತಿಮ ತೀರ್ಮಾನ ಯಾವಾಗ?
ಜಿಲ್ಲಾವಾರು ಮಾಹಿತಿ ಸಂಗ್ರಹ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡ ಬಳಿಕ, ಶಿಕ್ಷಣ ಇಲಾಖೆ ಅಂತಿಮ ನಿರ್ಧಾರ ಪ್ರಕಟಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಹವಾಮಾನಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಪಾದರಕ್ಷೆ ನೀಡುವುದರಿಂದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸೌಕರ್ಯ ಒದಗುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಶಾಲಾ ಹಾಜರಾತಿಯೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಲಿದೆ ಎಂಬ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಇದೆ.